Stanisław Lem – polski mistrz science fiction

Stanisław Lem zajmuje specjalne miejsce wśród najbardziej znanych i niezwykle poczytnych polskich pisarzy. W przeciwieństwie do większości z nich jego literatura to było mocno niszowe science fiction, trafiające przede wszystkim do miłośników gatunku oraz wszystkich osób zainteresowanych fantastyką. Mimo to pisarzowi udało się zyskać międzynarodową sławę, a jego powieści do dzisiaj uważane są za kamień węgielny gatunku. Skąd wzięła się ogólnoświatowa fascynacja twórczością Lema? Które z jego powieści są warte przeczytania?

Stanisław Lem – człowiek, który zmienił science fiction

Choć popularność Lema z początku nie była aż tak ogromna, dzisiaj, po kilkudziesięciu latach od wydania jego najważniejszych tekstów, można bez wątpienia powiedzieć, że polski autor zmienił gatunek science fiction i znajduje się obecnie w panteonie najważniejszych światowych pisarzy fantastyki. To właśnie Lem wprowadził do science fiction poważne rozważania filozoficzne, a także przestawił gatunek z mało ambitnych powieści o charakterze awanturniczym na teksty ambitne, wielowątkowe, pełne metafor i literackich aluzji – jednym słowem wprowadził science fiction do panetonu literatury wysokiej. Choć jego powieści są bez wątpienia trudne w odbiorze, część z nich mimo to jest łatwa i przyjemna w lekturze, dzięki czemu trafiają one także do zwykłych czytelników niebędących fanami fantastyki. Nie tylko na tym polegał geniusz Lema – wprowadził on do kultury różne popularne wątki takie jak pierwszy kontakt z obcymi czy próbę przewidywania przyszłości, czyli futurologię. Jego teksty były bardzo ważne dla rozwoju tej nauki, a Lem jako jeden z pierwszych twórców SF wprowadzał do swoich tekstów ważne problemy społeczne, z którymi starał się walczyć na swój sposób.

Które powieści Lema są warte uwagi?

Spośród wszystkich powieści napisanych przez Lema warto zwrócić uwagę na najbardziej znaną z nich, czyli “Solaris”. Na jej podstawie nakręcono dwa filmy (starszy radziecki i nowszy amerykański), a jej tematyka, czyli nieudana próba kontaktu z obcą cywilizacją, stała się jednym z ważniejszych dylematów rozważanych w gatunku. Później do “Solaris” nawiązywała rzesza pisarzy, którzy dyskutowali koncepcje Lema. Rezultatem tych dyskusji jest m.in. popularny “Problem Trzech Ciał” chińskiego pisarza Cixina Liu. Inne powieści Lema, które są warte uwagi to “Niezwyciężony”, “Eden”, “Fiasko”, “Głos Pana”, a także realistyczna powieść historyczna “Szpital Przemienienia” opowiadająca o nazistowskich zbrodniach wojennych.